Waardeloze wijnmaker als je nu geen goede wijn maakt'

Wijnmakers uit heel Europa zijn het erover eens: 2018 was een geweldig jaar. Flessen uit Spanje en Italië liggen hierdoor straks voor minder in de winkel, maar wat betekent het voor de wijnen uit eigen land?

Wijn maken in Nederland brengt onzekerheid met zich mee. Het voorjaar en de zomer waren erg goed, maar het kan altijd nog omslaan, vertelt Dik Beker, bestuurder bij de Vereniging van Nederlandse Wijnproducenten. "Vanaf september werd het wat kouder in de nacht, wat bijzonder is voor Nederland, en goed voor de druiven."

Dat merkte Jantiene Broersma van Wijngaard de Frysling, uit het Friese dorp Twijzel. "Door het mooie weer konden we flink meer volume maken." De opbrengst van de druiven verdubbelde zelfs bijna; Frysling produceert gewoonlijk jaarlijks zo'n vijfduizend flessen wijn - één per wijnstok. "Door het goede weer zitten we voor 2018 op zevenduizend tot negenduizend."

Michel de la Haye van de Limburgse wijngaard St. Martinus noemt 2018 zelfs de beste oogstperiode van de afgelopen vijftien jaar. "Hierdoor kunnen we deze keer 25 procent meer wijn maken: zo'n 125.000 flessen in plaats van 100.000."

Voor het eerst rode wijn maken

Naast de grotere opbrengst kan Frysling zich door het goede weer ook voor het eerst wagen aan het maken van een rode wijn. "Daar heb je veel suikers voor nodig. We gebruiken elk jaar de eerste pluk voor rosé en de tweede pluk voor een iets betere rode wijn. Daarna heb je pas de allerbeste druif, die het langst blijft hangen en kan worden gebruikt voor een speciale jaargang rood."

“Meestal moeten we blij zijn met één pluk, dit jaar hadden we er drie.”

Jantiene Broersma, Frysling

"Die luxe hebben wij eigenlijk nooit; als we twee plukken kunnen doen van een bepaald ras, is het al heel mooi. Meestal moeten we zelfs blij zijn met één pluk", vertelt Broersma. "Als je van de opbrengst van 2018 geen goede wijn kunt maken, ben je een waardeloze wijnmaker."

Het ironische is dat klimaatverandering - die extremen met zich meebrengt en in de zomer droogte veroorzaakt - voor de wijnproductie goed uitpakt.

De la Haye: "Droogte is niet erg voor druiven, en we hebben liever zon dan water. Weinig strenge vorst is ook goed voor ons."

'Een Spaans bedrijf heeft meer hectaren dan heel Nederland'

Gaan we al die extra productie net als in Spanje en Italië ook bij Nederlandse wijn aan de prijs merken? Zeker niet, zegt Beker. "Onze wijnproductie is zo klein, dat zelfs zo'n goed jaar geen effect heeft op de prijzen."

Met onze 150 tot 170 wijngaarden vallen we nog altijd in het niet bij de aantallen in traditionele wijnlanden als Frankrijk, Spanje en Italië. "Nederland heeft in totaal 250 hectare wijngaarden, terwijl een groot Spaans bedrijf dat in z'n eentje heeft", zegt de verenigingsbestuurder.

"Wij werken met natuurlijke processen, doen veel met de hand en gaan voor de beste kwaliteit, niet kwantiteit", verduidelijkt De la Haye, die stellig zegt dat de prijzen bij St. Martinus inderdaad niet omlaag zullen gaan. "De wijn die wij maken blijft erg arbeidsintensief, ook als je meer flessen maakt."

“De gemiddelde Nederlander koopt op prijs, niet op smaak.”

Dik Beker, Vereniging van Nederlandse Wijnproducenten

Per fles blijft het werk dus zo'n beetje hetzelfde. Daarnaast blijven kosten, zoals die voor de flessen en labels, ook nagenoeg gelijk. Broersma: "Je etiket wordt misschien een halve cent goedkoper omdat je een groter volume afneemt, maar dat gaat pas echt tellen vanaf zo'n 40.000 flessen. Dat geldt net zo voor de inkoop van doppen en flessen."

Over die hogere prijzen maken de wijngaarden zich overigens geen zorgen. Beker: "De gemiddelde Nederlander koopt op prijs, niet op smaak. Maximaal 3 euro voor een fles, dat zit in de cultuur. Daarom richten onze wijnmakers zich liever op de echte liefhebber, en op restaurants. Hun wijnen vind je niet in het supermarktschap."