Maken ook wijnbouwers zich zorgen over het klimaat?

Onder wijnbouwers vind je geen klimaatontkenners. Zij observeren van dichtbij hun wijnstokken en zien dus met eigen ogen dat de rijping van de druiven alsmaar sneller gaat. Maar is dat een probleem voor hen? De gemiddelde wijnliefhebber zou kunnen denken: hoe warmer het klimaat, hoe beter voor de wijn. Maar dat is niet zo. Zelfs in noordelijke wijngebieden maken wijnbouwers zich zorgen.

Onlangs nog las ik in La Revue du Vin de France een interview met een van de befaamdste wijnbouwers van Bourgogne, Jacques-Frédéric Mugnier: "Gemiddeld oogsten we drie weken vroeger dan dertig jaar geleden. Als dat zo verder gaat, oogsten we binnenkort systematisch rond half augustus. Dat betekent dat de rijpingscyclus van onze druiven korter wordt.


Waardoor onze pinot noir dezelfde problemen zal kennen als in Californië: we zullen meer technologie nodig hebben om artificieel zuur toe te voegen, te desalcoholiseren, te irrigeren. Dat zal de kwaliteit en het karakter van onze wijnen veranderen."

Die verkorting van de rijpingscyclus is een groot probleem. Want als druiven te snel suikers opbouwen, hebben de aroma's en tannines (bitterstoffen in schil en pitten) van de druif niet de nodige tijd om ook tot volle rijpheid te komen. De wijnbouwer staat dan voor een dilemma. Ofwel oogst hij meteen, maar riskeert hij een monotone wijn met bittere afdronk. Ofwel wacht hij nog op de rijpheid van aroma's en tannines, maar dan krijgt hij te veel suiker in verhouding tot de zuren, met een overrijpe, zoete, alcoholische wijn tot gevolg. Pas in een evenwichtig klimaat kunnen druiven evenwichtig rijpen, en kunnen wijnen harmonieus en evenwichtig zijn.

Ook onder wijnliefhebbers zal je geen klimaatontkenners vinden. Elke wijnliefhebber kent de evolutie naar hogere alcoholpercentages, het gevolg van druiven die te snel en te veel suikers opbouwen (want suiker zet zich tijdens de gisting om in alcohol). In mijn eigen wijnkelder zie ik wijnen van twintig jaar geleden, met percentages tussen 12 en 13 %. Diezelfde wijnen halen in een recentere jaargang 14 tot 15 %. Ze missen elegantie en fraîcheur, zijn zwaarder, en branderig in de afdronk.

Overal in Europa kijken wijndomeinen daarom nu al uit naar koelere plekken om nieuwe wijnstokken aan te planten: hoger gelegen, dichter bij de zee, of op noordelijke hellingen. Ze houden er rekening mee dat ze hun huidige wijngaard vroeg of laat zullen moeten opgeven. Want teveel zon en warmte kunnen een nog groter probleem veroorzaken dan onevenwichtige wijnen: het kan de rijping van de druiven volledig blokkeren. Om nog te zwijgen van extremere weersomstandigheden, zoals hagel en storm, die wijngaarden geheel of gedeeltelijk kunnen vernietigen.

Nee, onder wijnbouwers zal je geen klimaatontkenners vinden.

Bruno Vanspouwen